Powrót do szkoły po wakacyjnej przerwie może być trudniejszy, niż początkowo się wydaje. Przez kilka tygodni nie trzeba było myśleć o wczesnym wstawaniu, sprawdzianach, pracach domowych i kolejnych terminach zapisanych w kalendarzu. Można było odpocząć, zwolnić tempo i na chwilę zapomnieć o szkolnych obowiązkach. Nic więc dziwnego, że ponowne wejście w rytm nauki dla wielu uczniów okazuje się dużym wyzwaniem.
Szczególnie wymagający może być powrót do szkoły dla uczniów klas o profilu biologiczno-chemicznym. Biologia i chemia to przedmioty, które wymagają systematyczności, cierpliwości i regularnego wykonywania zadań. Zaległości mogą pojawić się bardzo szybko, a ich późniejsze nadrabianie często oznacza wiele godzin dodatkowej pracy.
Dobra wiadomość jest jednak taka, że nie musisz zmieniać całego swojego życia już pierwszego dnia września. Powrót do szkolnej rzeczywistości może być znacznie spokojniejszy, jeśli odpowiednio się do niego przygotujesz. Pomogą Ci w tym małe nawyki, które początkowo mogą wydawać się niepozorne, ale z czasem znacznie ułatwią Ci naukę i codzienną organizację.
Dlaczego powrót do szkoły bywa taki trudny?
Wakacje często oznaczają zmianę całego rytmu dnia. Później chodzimy spać, dłużej śpimy, jemy posiłki o nieregularnych godzinach i znacznie rzadziej korzystamy z kalendarza. Nasz organizm przyzwyczaja się do większej swobody i mniejszej liczby obowiązków.
We wrześniu sytuacja zmienia się niemal z dnia na dzień. Ponownie trzeba wcześnie wstawać, koncentrować się podczas lekcji, zapamiętywać wiele nowych informacji i znajdować czas na wykonywanie zadań. Do tego dochodzą zajęcia dodatkowe, korepetycje, dojazdy oraz przygotowania do kolejnych kartkówek i sprawdzianów.
Uczniowie często próbują od razu narzucić sobie bardzo intensywny plan. Postanawiają codziennie uczyć się przez kilka godzin, regularnie ćwiczyć, odpowiednio się odżywiać i chodzić spać przed godziną dwudziestą drugą. Problem polega na tym, że tak duża liczba zmian wprowadzonych jednocześnie może szybko doprowadzić do zmęczenia i zniechęcenia.
Znacznie lepszym rozwiązaniem jest stopniowe budowanie rytmu dnia. Małe nawyki nie wymagają ogromnego samozaparcia, a jednocześnie pomagają odzyskać poczucie kontroli nad szkolnymi obowiązkami.
Jakie nawyki warto wprowadzić przed rozpoczęciem szkoły?
Niektóre z poniższych propozycji mogą wydawać Ci się bardzo proste. To jednak właśnie takie drobne działania często mają największe znaczenie. Nie wymagają wielu godzin pracy, ale powtarzane każdego dnia mogą przynieść zauważalne rezultaty.
Stopniowo zmieniaj godziny snu
Jednym z największych problemów po wakacjach jest poranne wstawanie. Jeśli przez kilka tygodni zasypiałeś bardzo późno, pobudka o szóstej lub siódmej rano może być wyjątkowo nieprzyjemna.
Nie czekaj ze zmianą rytmu snu do wieczora przed rozpoczęciem szkoły. Kilka dni wcześniej zacznij stopniowo przesuwać godzinę zasypiania. Nie musisz od razu kłaść się spać dwie godziny wcześniej. Wystarczy, że każdego dnia zmienisz tę porę o kilkanaście lub kilkadziesiąt minut.
Postaraj się również ograniczyć korzystanie z telefonu bezpośrednio przed snem. Przeglądanie mediów społecznościowych często trwa znacznie dłużej, niż zakładaliśmy. Jedna krótka rolka szybko zmienia się w kilkadziesiąt minut spędzonych przed ekranem.
Odpowiednia ilość snu wpływa nie tylko na samopoczucie, ale również na koncentrację i zapamiętywanie informacji. W przypadku uczniów biolchemu ma to ogromne znaczenie. Trudno skutecznie analizować procesy metaboliczne lub rozwiązywać zadania z chemii, kiedy jedynym marzeniem jest powrót do łóżka.
Przygotowuj rzeczy wieczorem
Poranki przed szkołą bywają chaotyczne. Szukanie zeszytu, ładowarki, stroju na wychowanie fizyczne lub materiałów na sprawdzian może sprawić, że wyjdziesz z domu zestresowany jeszcze przed rozpoczęciem pierwszej lekcji. Dobrym nawykiem jest przygotowywanie potrzebnych rzeczy poprzedniego wieczora. Sprawdź plan lekcji, spakuj plecak i przygotuj ubrania. Jeśli zabierasz do szkoły drugie śniadanie, również możesz zaplanować je wcześniej.
Takie działania zajmują zaledwie kilka minut, a pozwalają spokojniej rozpocząć kolejny dzień. Dzięki temu rano nie musisz podejmować wielu drobnych decyzji i możesz skupić się na tym, aby punktualnie dotrzeć do szkoły.
Warto również wyznaczyć stałe miejsce na klucze, dokumenty i inne rzeczy, które często giną w najmniej odpowiednim momencie. To prosty sposób na ograniczenie codziennego zdenerwowania.
Zapisuj wszystkie ważne terminy
W pierwszych tygodniach szkoły liczba obowiązków może nie wydawać się jeszcze przytłaczająca. Z czasem pojawiają się jednak kolejne sprawdziany, projekty, kartkówki i zajęcia dodatkowe. Poleganie wyłącznie na własnej pamięci może szybko doprowadzić do pominięcia ważnego terminu. Korzystaj z kalendarza, planera lub aplikacji w telefonie. Najważniejsze jest to, aby zapisywać wszystkie obowiązki w jednym miejscu. Jeżeli część terminów będzie znajdowała się w zeszycie, część w telefonie, a reszta na luźnych kartkach, trudno będzie Ci zachować porządek.
Po otrzymaniu informacji o sprawdzianie od razu zapisz jego datę. Możesz również zanotować, jaki materiał będzie obowiązywał. Dzięki temu unikniesz sytuacji, w której dzień przed egzaminem dopiero próbujesz ustalić, czego właściwie musisz się nauczyć.
Planowanie jest szczególnie ważne w przypadku biologii i chemii. Materiał z tych przedmiotów jest obszerny, dlatego nauka rozpoczęta dzień przed sprawdzianem zazwyczaj nie przynosi oczekiwanych rezultatów.
Poświęcaj kilka minut na krótką powtórkę
Powtórka nie zawsze musi oznaczać wielogodzinne siedzenie nad książkami. Czasami wystarczy kilkanaście minut po lekcji, aby uporządkować najważniejsze informacje.
Po powrocie ze szkoły przejrzyj notatki i zaznacz treści, których nie rozumiesz. Możesz również spróbować własnymi słowami wyjaśnić omawiane zagadnienie. Jeśli nie potrafisz tego zrobić, prawdopodobnie wymaga ono ponownego przeanalizowania. W przypadku biologii możesz stworzyć prosty schemat, mapę myśli lub kilka pytań do danego tematu. Podczas nauki chemii warto ponownie przeanalizować przykład wykonany na lekcji i spróbować samodzielnie rozwiązać podobne zadanie.
Takie krótkie powtórki pomagają utrwalić wiedzę i sprawiają, że przygotowanie do sprawdzianu nie zaczyna się od nauki całego materiału od początku. Zamiast nadrabiać kilka tygodni pracy, jedynie porządkujesz i uzupełniasz informacje.
Zacznij od jednego prostego zadania
Najtrudniejszym etapem nauki często nie jest samo wykonywanie zadań, ale rozpoczęcie pracy. Odkładanie obowiązków na później może trwać bardzo długo. Najpierw trzeba odpisać na wiadomość, później posprzątać biurko, a następnie sprawdzić kilka rzeczy w telefonie. W ten sposób mija godzina, a nauka nadal się nie rozpoczęła.
Aby przełamać ten schemat, zacznij od niewielkiego zadania. Przeczytaj jedną stronę, rozwiąż jedno polecenie lub uporządkuj notatki z jednego tematu. Takie działanie nie wydaje się przytłaczające, dlatego łatwiej je rozpocząć.
Bardzo często po wykonaniu pierwszego zadania pojawia się chęć kontynuowania pracy. Najważniejsze jest to, aby zrobić pierwszy krok. Nie musisz od razu myśleć o całym rozdziale z biologii lub kilkudziesięciu zadaniach z chemii. Skup się na tym, co możesz wykonać w danym momencie.
Odkładaj telefon poza zasięg ręki
Telefon jest jednym z największych przeciwników efektywnej nauki. Nawet jeśli nie korzystasz z niego przez cały czas, pojawiające się powiadomienia mogą skutecznie odwracać uwagę. Podczas wykonywania zadań odłóż telefon w inne miejsce. Samo wyciszenie urządzenia nie zawsze wystarcza, ponieważ pokusa sprawdzenia wiadomości nadal pozostaje. Jeśli telefon znajduje się poza zasięgiem wzroku, znacznie łatwiej skoncentrować się na pracy.
Możesz również ustalić konkretny czas nauki i odpoczynku. Przez dwadzieścia pięć minut skup się wyłącznie na zadaniu, a następnie zrób krótką przerwę. Ważne jest jednak, aby przerwa rzeczywiście trwała kilka minut, a nie zmieniała się w godzinę spędzoną w mediach społecznościowych.
Całkowite zrezygnowanie z telefonu nie jest konieczne. Najważniejsze jest świadome korzystanie z niego i wyznaczanie momentów, w których nie powinien przeszkadzać Ci w nauce.
Dbaj o porządek na biurku
Bałagan w miejscu nauki może utrudniać skupienie. Sterta niepotrzebnych kartek, kubki, kosmetyki i inne przedmioty zajmujące biurko sprawiają, że znalezienie odpowiednich materiałów trwa znacznie dłużej. Przed rozpoczęciem roku szkolnego uporządkuj swoje miejsce pracy. Zostaw na biurku jedynie rzeczy, których rzeczywiście potrzebujesz. Przygotuj miejsce na podręczniki, zeszyty i przybory szkolne.
Nie musisz codziennie przeprowadzać generalnych porządków. Wystarczy, że po zakończonej nauce poświęcisz kilka minut na odłożenie materiałów na miejsce. Dzięki temu kolejnego dnia łatwiej będzie Ci rozpocząć pracę. Dobrze zorganizowane biurko nie sprawi, że nauka biologii lub chemii stanie się zupełnie bezproblemowa, ale może ograniczyć liczbę czynników, które niepotrzebnie Cię rozpraszają.
Planuj odpoczynek tak samo jak naukę
W szkolnym planie dnia powinno znaleźć się miejsce nie tylko na obowiązki. Odpoczynek nie jest nagrodą, na którą trzeba zasłużyć po wykonaniu wszystkich zadań. Jest elementem niezbędnym do zachowania koncentracji i dobrego samopoczucia. Nie oznacza to jednak, że każda wolna chwila powinna być spędzana przed ekranem. Warto znaleźć aktywności, które rzeczywiście pozwalają odpocząć. Może to być spacer, spotkanie ze znajomymi, sport, czytanie książki lub słuchanie muzyki.
Odpowiednie planowanie odpoczynku pomaga również ograniczyć poczucie winy. Jeśli wiesz, że wykonałeś zaplanowaną część pracy, możesz spokojniej poświęcić czas na przyjemności.
Uczniowie biolchemu często stawiają przed sobą bardzo wysokie wymagania. Chcą mieć dobre oceny, przygotować się do matury i zdobyć miejsce na wymarzonych studiach. Warto jednak pamiętać, że przemęczenie nie prowadzi do lepszych wyników. Czasami najlepszym rozwiązaniem jest zamknięcie książki i regeneracja.
Ustal realistyczny plan tygodnia
Pierwsze dni szkoły to dobry moment na obserwowanie swojego rytmu dnia. Zastanów się, ile czasu zajmują Ci lekcje, dojazdy i zajęcia dodatkowe. Dopiero na tej podstawie zaplanuj naukę.
Nie wpisuj do kalendarza kilku godzin pracy każdego dnia, jeśli wiesz, że wracasz późno do domu i jesteś zmęczony. Plan powinien być ambitny, ale jednocześnie możliwy do wykonania. W jednym dniu możesz poświęcić więcej czasu na biologię, a w innym skupić się na chemii. Nie musisz codziennie wykonywać dokładnie takiej samej liczby zadań. Najważniejsza jest regularność.
Dobrze przygotowany plan powinien uwzględniać również czas na ewentualne zaległości. Nie wszystko zawsze przebiega zgodnie z założeniami. Może pojawić się niezapowiedziana kartkówka, trudniejsze zadanie lub gorsze samopoczucie. Pozostawienie niewielkiego zapasu czasu sprawi, że jedna zmiana nie zniszczy całego planu.
Nie próbuj być idealny od pierwszego dnia
Powrót do szkoły to proces. Możesz potrzebować kilku dni lub nawet tygodni, aby ponownie przyzwyczaić się do regularnej nauki i wczesnego wstawania. Nie oznacza to, że robisz coś źle. Nie każdy dzień będzie wyglądał idealnie. Czasami nie wykonasz wszystkich zaplanowanych zadań, zaśpisz lub spędzisz zbyt dużo czasu z telefonem. Najważniejsze jest to, aby jedna trudniejsza sytuacja nie stała się powodem do całkowitej rezygnacji. Jeśli nie udało Ci się zrealizować planu, zastanów się, co było tego przyczyną. Być może liczba zadań była zbyt duża albo zabrakło czasu na odpoczynek. Wyciągnij wnioski i spróbuj ponownie kolejnego dnia.
Budowanie nawyków wymaga cierpliwości. Nie chodzi o to, aby od razu wykonywać wszystko perfekcyjnie. Znacznie ważniejsze jest regularne wracanie do działań, które pomagają Ci osiągać cele.

Jesteś gotowy na powrót do szkoły?
Powrót do szkolnych obowiązków nie musi oznaczać ogromnego stresu i całkowitej rezygnacji z wakacyjnego spokoju. Wystarczy, że stopniowo zaczniesz przygotowywać się do zmiany rytmu dnia. Zadbaj o sen, uporządkuj swoje miejsce pracy i zacznij zapisywać najważniejsze terminy. Nie czekaj z powtórkami do pierwszych sprawdzianów. Nawet kilkanaście minut regularnej nauki może sprawić, że łatwiej opanujesz kolejne zagadnienia z biologii i chemii.
Pamiętaj również, że nie musisz wprowadzać wszystkich nawyków jednocześnie. Wybierz jeden lub dwa i postaraj się stosować je przez najbliższe dni. Kiedy staną się naturalną częścią Twojej codzienności, możesz dodać kolejne.
Małe działania z czasem prowadzą do dużych zmian. To właśnie systematyczność, a nie chwilowy przypływ motywacji, pomaga uczniom realizować plany i przybliżać się do wymarzonych wyników. Rozpocznij więc nowy rok szkolny spokojnie, z dobrym nastawieniem i przekonaniem, że jesteś w stanie poradzić sobie z czekającymi na Ciebie wyzwaniami.
To również może Cię zainteresować!
Lista wakacyjnych wyzwań dla uczniów.
Jak odpoczywać, żeby naprawdę odpocząć?
Publikacje i materiały przygotowujące do matury z biologii i chemii.